Με το Προεδρικό Διάταγμα 13/2026, το Υπουργείο Μετανάστευσης και Ασύλου προχωρά σε μια ουσιαστική και στοχευμένη αναδιάρθρωση της Γενικής Γραμματείας Ευάλωτων Πολιτών και Θεσμικής Προστασίας, θεσπίζοντας νέο οργανόγραμμα και αποσαφηνίζοντας με πληρότητα τις αρμοδιότητές της.
Η έκδοση του Προεδρικού Διατάγματος πραγματοποιείται σε κομβική χρονική συγκυρία, λίγο πριν την υλοποίηση του Νέου Συμφώνου για τη Μετανάστευσηκαι το Άσυλο, ενισχύοντας την ετοιμότητα της χώρας να ανταποκριθεί με επάρκεια και θεσμική συνέπεια στις επικείμενες προκλήσεις. Παράλληλα, η θεσμοθέτηση και ενίσχυση της Γενικής Γραμματείας αποτελεί έμπρακτη αναγνώριση από τον νομοθέτη των σημαντικών επιτευγμάτων που καταγράφηκαν τα προηγούμενα χρόνια στον τομέα της παιδικής προστασίας, ιδίως μέσα από το έργο της πρώην Ειδικής Γραμματείας Προστασίας Ασυνόδευτων Ανηλίκων.
Η νέα οργανωτική δομή ενισχύει τα θεσμικά εχέγγυα προστασίας, διασφαλίζει την εφαρμογή κατάλληλων και εξειδικευμένων συνθηκών υποδοχής για τα ευάλωτα πρόσωπα και δημιουργεί ένα πιο συνεκτικό και λειτουργικό πλαίσιο άσκησης πολιτικών.
Συγκεκριμένα, το Προεδρικό Διάταγμα προβλέπει:
• Η Διεύθυνση Προστασίας Ασυνόδευτων Ανηλίκων διατηρεί τον κεντρικό της ρόλοκαι ενισχύεται περαιτέρω, συνεχίζοντας να αποτελεί πυλώνα του συστήματος παιδικής προστασίας. Έχει την ευθύνη για τον σχεδιασμό και την υλοποίηση πολιτικών που αφορούν τη στέγαση, την επιτροπεία, την εποπτεία των δομών φιλοξενίας και την κοινωνική ένταξη των ασυνόδευτων ανηλίκων, διασφαλίζοντας υψηλά πρότυπα φροντίδας και προστασίας.
• Συστήνεται Διεύθυνση Ευάλωτων Προσώπων, με αποστολή την ολιστική προστασία πολιτών τρίτων χωρών και ανιθαγενών που ανήκουν σε ευάλωτες ομάδες. Η νέα Διεύθυνση θα συντονίζει δράσεις στήριξης, στέγασης και κοινωνικής διασύνδεσης, με ιδιαίτερη έμφαση στην προστασία θυμάτων εμπορίας ανθρώπων και κάθε μορφής βίας, ενισχύοντας ουσιαστικά τις ειδικές συνθήκες υποδοχής.
• Ο Εθνικός Μηχανισμός Επείγουσας Ανταπόκρισης αναβαθμίζεται σε Αυτοτελές Τμήμα, μετά από πέντε χρόνια αποδεδειγμένης αποτελεσματικής λειτουργίας, με διευρυμένες αρμοδιότητες που καλύπτουν πλέον ευρύτερο φάσμα ευάλωτων ομάδων.
• Συστήνεται Αυτοτελές Τμήμα Προγραμμάτων, με στόχο την εξεύρεση πόρων και την ανάπτυξη συνεργειών, συμβάλλοντας καθοριστικά στη βιωσιμότητα και την ποιοτική ενίσχυση των παρεχόμενων υπηρεσιών.
• Δημιουργείται Αυτοτελές Τμήμα Διοικητικής Μέριμνας, ενισχύοντας τη διοικητική υποστήριξη και τη λειτουργική αποτελεσματικότητα της Γενικής Γραμματείας.
Η αναδιάρθρωση αυτή επιτρέπει στη Γενική Γραμματεία να προχωρήσει σε ένα νέο επίπεδο θεσμικής ωρίμανσης, ενισχύοντας την ικανότητα του συστήματος να ανταποκρίνεται με ταχύτητα, επάρκεια και διαφάνεια στις ανάγκες των ευάλωτων πληθυσμών. Μέσα από την αξιοποίηση καθιερωμένων καλών πρακτικών και την ενίσχυση του συντονισμού μεταξύ των υπηρεσιών, διαμορφώνεται ένα πιο αποτελεσματικό, ευέλικτο και ανθρωποκεντρικό πλαίσιο προστασίας.
Το Υπουργείο Μετανάστευσης και Ασύλου επιβεβαιώνει τη σταθερή του δέσμευση για τη διαμόρφωση ενός σύγχρονου και αξιόπιστου συστήματος προστασίας, που διασφαλίζει τα θεμελιώδη δικαιώματα, την αξιοπρέπεια και την ασφάλεια όλων των ευάλωτων πολιτών, συμβάλλοντας παράλληλα στην ουσιαστική κοινωνική τους ένταξη.
