Μικρασιατική Καταστροφή

100 χρόνια

Εκατογραφία μνήμης

Πριν από εκατό ακριβώς χρόνια, ενάμιση εκατομμύριο κυνηγημένες ψυχές, θύματα παγκόσμιων γεωπολιτικών ανακατατάξεων, εκδιώχθηκαν βίαια από την τρισχιλιετή τους Πατρίδα, στην απέναντι ακτή του Αιγαίου και αναγκάστηκαν να καταφύγουν στην αγκαλιά της Μητέρας Ελλάδας.

Πολλοί από αυτούς, τους εκπατρισμένους πρόσφυγες δε γνώριζαν καν την γλώσσα των προγόνων τους. Οι ψυχές τους όμως ήταν βαθύτατα ελληνικές, γεγονός που σχετιζόταν με την αδιάλειπτη ελληνική παρουσία στην γη της μικράς Ασίας ήδη από τους χρόνους του πρώτου ελληνικού αποικισμού, αλλά και την καταλυτική επίδραση στο φρόνημα των ανθρώπων αυτών, που εμφύσησε και ενδυνάμωσε, αιώνες αργότερα, η ορθόδοξη πίστη.

Μετά από εννιά ολόκληρους αιώνες υποταγής στην προεχόμενη από την κεντρική Ασία, φυλή των Τούρκων, οι μικρασιάτες αδερφοί μας πίστεψαν, για μια στιγμή, πως είχε έρθει και γι’ αυτούς η ώρα της ανάστασης. Τα τρία χρόνια της πρόσκαιρης λεφτεριάς τους όμως, έμελλε να αποδειχτούν μια σύντομη παρένθεση πριν τον ξεριζωμό. Το δράμα των ανθρώπων ανείπωτο. Σε μία και μοναδική στιγμή, όλος ο κόσμος τους γκρεμίστηκε, ακριβώς κάτω από τα πόδια τους. Κι ο πάταγος της πτώσης αυτής, εκκωφαντικός.

Απόσπασμα από την «Έξοδο»

Τρέμαμε, Έλληνες και Αρμεναίοι. Ζητούσαμε να βρούμε τον καλό Τούρκο που θα μας έσωζε. Μα ποιος αναλάμβανε ; Είχε ο πατέρας μου έναν Τούρκο. Πήγε να του ζητήσει βοήθεια. Πολλές φορές τον εξυπηρέτησε. Οι καλοσύνες που του κάμαμε μας έδιναν την ελπίδα πως θα θελήσει να μας σώσει. Πήγε και τον βρήκε. Του ζήτησε προστασία. «Πολυχρόνη», του είπε ο Τούρκος. «Το τομάρι του σκύλου γίνεται πετσί ; Δε γίνεται. Το ίδιο κι ο παλιός εχθρός δεν μπορεί να γίνει φίλος. Ο προφήτης μας με τον προφήτη σας είναι εχθροί. Κι εμείς εχθροί είμαστε. Δεν μπορώ να σε κρατήσω στο σπίτι μου».

* Η Έξοδος, τόμος Β’ – μαρτυρίες από τις επαρχίες της κεντρικής και νότιας Μικρασίας, σ.σ. 83 – 84 (Κερμίρα), Κέντρο μικρασιατικών Σπουδών, Ανατύπωση – Αθήνα 2004

Όσο για την Μητέρα Πατρίδα … ανέτοιμη κι αδύναμη να σηκώσει το βάρος μιας τέτοιας πρωτόγνωρης καταστροφής. Με μια οικονομία κατεστραμμένη, μετά από τόσα χρόνια συνεχών πολέμων και με δομές ανύπαρκτες ή στα σπάργανα, πώς ν’ ανταποκριθεί στις ανάγκες τόσων και τόσων δυστυχισμένων;

… αυτή ήταν η μία όψη του νομίσματος … υπήρχε και η άλλη … αυτή των ανθρώπων … οι ντόπιοι είδαν απ’ την πρώτη στιγμή με καχυποψία τους κατατρεγμένους … άλλη κουλτούρα, διαφορετικές αντιλήψεις για τα πράγματα … τους έβλεπαν ως φορείς της μιζέριας τους και την μιζέρια τους αυτήν ως «μεταδοτική» … σε μια Πατρίδα φτωχή από μόνη της.

Εν αρχή, έτσι είχαν τα πράγματα. Η συνέχεια όμως υπήρξε διαφορετική. Οι κατατρεγμένοι έσφιξαν τα δόντια κι έκαναν υπομονή. Η Πατρίδα υπερέβαλε εαυτόν. Κι οι ντόπιοι σιγά – σιγά μαλάκωσαν. Και τότε το αρχικά λογιζόμενο ως «ξένο σώμα» ρίζωσε και άνθισε και κάρπισε. Κι ήταν οι καρποί του τόσο γλυκείς, που ακόμα κι οι γηγενείς απόρρησαν : «εκ της τέφρας αναγεννώμαι» … ως άλλος μυθικός Φοίνικας, όλη η Μικρά Ασία μεταλαμπαδεύτηκε στην Ελλάδα … κι έλαμψε ο πολιτισμός της κι παραδόσεις της κι η αρχοντιά της … η φτωχή Ελλάδα πλούτισε και μεγάλωσε, χωρίς να αλλάξουν καθόλου τα όριά της … πλούτισε σε ανθρώπους, υπέροχους ανθρώπους και μεγάλωσε σε προκοπή και παραγωγικές δυνάμεις.

Κι ακόμα και σήμερα, εξακολουθεί να μεγαλώνει … ακριβώς με τον ίδιο τρόπο.

Η Ιστορία της Μικρασιατικής Καταστροφής

Μαρτυρίες από την Έξοδο

Powered By EmbedPress

Powered By EmbedPress

Μαρτυρίες

Ιστορικό Αρχείο Φωτογραφιών

Κέντρο Μικρασιατικών Σπουδών

*Το φωτογραφικό υλικό προέρχεται από τη συλλογή του  Κέντρου Μικρασιατικών Σπουδών

Scroll to Top

Viber Community

Κοινότητα Viber για θέματα μετανάστευσης και ασύλου

To Υπουργείο Μετανάστευσης και Ασύλου έχει δημιουργήσει μια κοινότητα στο Viber προκειμένου να παράσχει ακριβείς και επίκαιρες πληροφορίες σχετικά με θέματα μετανάστευσης και ασύλου. Παρακαλώ πατήστε στον ακόλουθο σύνδεσμο ή σκανάρετε το QR code προκειμένου να συνδεθείτε: https://bit.ly/MigrationViber